در صورت پاسخ ندادن به عوامل نارضایتی مردم اعتراضات بعدی خشنتر خواهد بود
سعید مدنی در رابطه با اعتراضات اخیر به سلام نو گفت: گفته می شود این کنش های اعتراضی که در مقاطع مختلف رخ میدهد خاصیت هم افزایی دارد که از آن به عنوان چرخش حلزونی تعبیر می شود. به این معنی که در هر دوره در مقایسه با دوره قبل در یک مدار بالاتر و به شکل رادیکال تری بروز پیدا می کند. مگر اینکه در یک مقطعی به آن پاسخ داده بشود و آن مطالبه و خواسته و یا آن عامل نارضایتی برطرف شود.

سلام نو – سرویس سیاسی: سعید مدنی، جامعه شناس معتقد است تا زمانی که پاسخ قانع کننده ای به مطالبات مردم معترض داده نشود باید منتظر تبدیل بیشتر نارضایتیها به کنش اجتماعی اعتراضی بود.
سعید مدنی در گفتوگو با سلام نو با اشاره به جنبشی بودن جامعه ایران اظهار کرد: در جامعه جنبشی در قیاس با جوامع دیگر نارضایتی بیشتر تبدیل به کنش اعتراضی می شود. باید بپذیریم که در تمامی جوامع بخشی از جامعه ناراضی است یعنی چه در جوامع توسعه یافته چه در جوامع در حال توسعه و عقب مانده میزانی از جامعه ناراضی هستند. با این وجود همیشه این نارضایتی تبدیل به یک کنش اعتراضی نمی شود. در واقع سطحی از نارضایتی باید وجود داشته باشد که آن از آستانه تحمل خارج شود و به بروز کنش اعتراضی منجر شود. ضمن آنکه لزوما همیشه نارضایتی بالا هم به کنش اعتراضی منجر نمی شود چرا که همیشه ارزیابی لازم باید وجود داشته باشد که آن اعتراض می تواند تاثیر مشخصی بر آینده داشته باشد یا خیر.
این جامعه شناس افزود: بنابراین در جامعه جنبشی اولا نارضایتی ها بازتاب اجتماعی دارد و به شکل اعتراض خود را نشان می دهد و ثانیا این اعتراض مبتنی بر این ذهنیت است که امکان ایجاد وضعیت بهتری وجود دارد. به این اعتبار من چه وقایع دی ماه 96 چه وقایع آبان 98 را شورش های اعتراضی می دانم.
مدنی با اشاره به نحوه رویارویی با این اعتراضات یادآور شد: درست است که به این کنش های اعتراضی پاسخ های درستی داده نمی شود و به طور موقت خاموش می شود اما این خاموشی به معنای حل مساله و از بین رفتن کنش های اعتراضی نیست.
این پژوهشگر اضافه کرد: گفته می شود این کنش های اعتراضی که در مقاطع مختلف رخ میدهد خاصیت هم افزایی دارد که از آن به عنوان چرخش حلزونی تعبیر می شود. به این معنی که در هر دوره در مقایسه با دوره قبل در یک مدار بالاتر و به شکل رادیکال تری بروز پیدا می کند. مگر اینکه در یک مقطعی به آن پاسخ داده بشود و آن مطالبه و خواسته و یا آن عامل نارضایتی برطرف شود. اتفاقی که در سال های اخیر در حال رخ دادن است این است که به جنبشی بودن جامعه ایران توجه نمی شود و در نتیجه پاسخ مناسبی هم به خواسته های مردم داده نمی شود.
او بیان کرد: در نتیجه در هر نوبت و هر مقطعی به بهانه ها و علل مختلفی نارضایتی از وضعیت موجود تبدیل به کنش اعتراضی می شود و این کنش هم با پاسخ دموکراتیکی همراه نیست. در نتیجه این چرخه متوقف می شود، اما همان طور که گفتم در نوبت بعدی و در مدار بالاتر به شکل رادیکال تری بروز می کند.
مدنی با اشاره به فراگیری خشونت در کشور تصریح کرد: خشونت بیشتر در اعتراضات اخیر ناشی از همین عامل است. ضمن اینکه اساسا روند شاخص های اجتماعی در ایران روند پرشتاب و نامطلوبی است. به این معنی که شاخص های خشونت در سال های اخیر رو به افزایش بوده است. حداقل می شود گفت از اوایل دهه نود تاکنون روند منازعات اجتماعی و اشکال مختلف خشونت رو به افزایش بوده است.
او ادامه داد: اگرچه میزان خودکشی در ایران بعد از انقلاب روند خیلی کندی داشته ولی از دهه نود به این سو شاخص ها نشان از آن دارد که خودکشی های منجر به مرگ به سرعت افزایش پیدا کرده است. شاخص دیگر هم درگیری های خیابانی است . این منازعات در طی سالهای اخیر شتاب بالایی داشته است.
مدنی با اشاره به لزوم پاسخگویی مطالبات مردم اظهار کرد: بنابراین در جامعه جنبشی با مشخصات ذکر شده قرار داریم که به مطالباتش پاسخ داده نشده ضمن اینکه عوامل محرک و تشدید کننده خشونت هم در آن افزایش پیدا کرده است. نتیجه منطقی چنین وضعیتی این میشود که در هر نوبت در اعتراضات اجتماعی اشکال خشونت آمیز و رادیکال بیشتر و بیشتر می شود.
او در پایان گفت: چه ما بخواهیم چه نخواهیم این جامعه جنبشی است و از دوره ای که بتواند نابرابری ها را تحمل کند و نادیده بگیرد عبور کرده است و آستانه تحملش نسبت به وضع موجود بسیار پایین است. به این اعتبار این جامعه در هر حال در مسیر تلاش برای ایجاد تغییر است اما در این مسیر می شود بر این تاکید کرد که این مسیر باید در چارچوب منافع ملی باشد یعنی هر تلاشی برای اصلاح وضعیت موجود باید مبتنی بر منافع ملی باشد به این معنا که تمامیت ارضی را حفظ کند و درون زا باشد. این فرآیند اگر می خواهد به نتیجه مطلوب برسد باید از سازوکارهایی که به تشدید خشونت می انجامد اجتناب کند.



